Yeni yaŞına girerken büyük Atatürk'ün Cumhuriyet ile ilgili söylediĞi bazı sözleri tarih sırası ile yazmak anlamlı olacak..
-Cumhuriyet, düŞünce serbestliĞi taraftarıdır. Samimî ve haklı olmak Şartıyla her fikre hürmet ederiz. Her görüŞ bizce saygıya deĞerdir. Yalnız karŞı çıkanlarımızın insaflı olması gerekir. 1923
-Cumhuriyetimiz, öyle sanıldıĞı gibi zayıf deĞildir. Cumhuriyet emeksiz kazanılmıŞ deĞildir. 1923 (Atatürk'ün S.D.III, s.71)
-Cumhuriyet, imkân demektir. Cumhuriyet, yalnızca adıyla bile birey özgürlüĞünü aŞılayan sihirli bir aŞıdır. Görülecektir ki, cumhuriyet imkânları olan her memleket, özgürlük davasında er geç baŞarılı olacaktır. Cumhuriyet, kendisine baĞlı olanları en ileri aŞamalara götüren imkânları verir.
BaĞımsızlık ve özgürlüĞüne sahip olan milletler, ilerleme yolunda imkânlara sahip demektirler. O halde cumhuriyet, her alanda ilerlemenin de en belirgin teminatıdır.
Cumhuriyeti bu anlamıyla ve bu kapsamıyla anlamak gerekir. (Atatürk'ten B.H., s.45)
-Türk milletinin karakterine ve âdetlerine en uygun olan yönetim, cumhuriyet yönetimidir. 1924 (Atatürk'ün S.D. III, s. 74)
-Cumhuriyet, ahlaksal erdeme dayanan bir yönetimdir. Cumhuriyet erdemdir. 1925
-Cumhuriyet, Türk milletinin refah ve yükselmesi yolunda yüzyılların görmediĞi baŞarılara eriŞti. Milletin eĞilimlerini ve gereksinimlerini bularak ve öĞrenerek onun refah ve geliŞme gereklerini gerçekleŞtirmekte cumhuriyetin az zamanda elde ettiĞi sonuçlar, cumhuriyet yönetiminin milletimize hazırladıĞı geleceĞin daha ne kadar parlak olduĞunu tahmin ettirmeye yeterlidir. Asla Şüphe yoktur ki, cumhuriyetin gelecek evlâtları, bizden daha çok refaha eriŞmiŞ ve mutlu olacaklardır. 1927 (Atatürk'ün T.T.B. IV, s.435)
-Cumhuriyetin milletin kalbinde kök saldıĞını görmek biricik emelimdir. 1930 (Fethi Okyar, S.C.F.N.K., s.70)
-Cumhuriyet yolunda kararlılık ve baŞarı ile yürüyeceĞiz. 1930 (Fethi Okyar, S.C.F.N.K., s.73)
-Demokrasi ilkesinin en çaĞdaŞ ve mantıkî uygulamasını saĞlayan hükümet Şekli, cumhuriyettir. 1930 (Afet İnan, M.B. ve M.K. Atatürk'ün El Yazılan, s.410-411)
-ÇaĞdaŞ bir cumhuriyet kurmak demek, milletin insanca yaŞamasını bilmesi, insanca yaŞamanın neye baĞlı olduĞunu öĞrenmesi demektir. (Gazinin N.A.V., Muhit Mec., Sene: 3, No: 32, 1931, s.7-8)
-Cumhuriyet, yeni ve saĞlam esaslarıyla, Türk milletini güvenli ve saĞlam bir gelecek yoluna koyduĞu kadar, asıl fikirlerde ve ruhlarda yarattıĞı güvenlik bakımından, büsbütün yeni bir yaŞamın müjdecisi olmuŞtur. 1936 (Atatürk'ün S.D. I, s. 372)
-Memnuniyetle görmekteyiz ki cumhuriyet rejimi, yurdumuzda huzur ve rahatın en iyi yerleŞmesini saĞlamıŞ bulunuyor. VatandaŞlar ve bu yurtta oturanlar, cumhuriyet yasalarının eŞit Şartları altında kendileri için hazırlanan özgürlük, refah ve mutluluk imkânlarından en üst derecede yararlanmaktadırlar. 1937 (Atatürk'ün S.D.I,s.377)......
Bize Cumhuriyeti hediye eden, Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ü anlamanın yolu onun kullandıĞı ana yöntemi, yani bilimi kullanmaktan geçer.
Sayın Emre Kongar, Cumhuriyet ile ilgili bir yazısında hislerimize tercüman olmuŞtu: O'nu anlamak; "Gazi Mustafa Kemal PaŞa" ve "Atatürk" biçiminde bölerek, KurtuluŞ SavaŞı'nı Atatürk Devrimleri'nden ayırıp, birini benimseyip ötekini reddederek deĞil... 1908-1938 arasındaki sorunlar için oluŞturulan çözümleri, bugünün dünyasında ve Türkiye'sinde aynıyla uygulamaya kalkarak deĞil... 12 Mart 1971 ve 12 Eylül 1980'de olduĞu gibi, demokrasi dıŞı, hukuk dıŞı ve hatta kimi zaman insanlık dıŞı yöntemleri AtatürkçülüĞe mal ederek hiç deĞil !..
O'nu yaŞatmanın yolu; bilimde ve sanatta atılım yapmak, çaĞdaŞ ülkeleri bilim ve sanat etkinliklerinde yakalamak, hatta geçmektir. Endüstri Devrimini kaçırdıĞı için geri kalmıŞ, sonra da bu nedenle yarı sömürgeleŞtirilmiŞ ve savaŞ kaybettiĞi için iŞgal edilmiŞ bir din-tarım imparatorluĞunda, KurtuluŞ SavaŞı'nı nasıl yaptıĞını, nasıl örgütlediĞini, tarih, siyaset bilimi ve toplumbilim açılarından iyi irdelemek gerekir. Siyasal, ekonomik, toplumsal ve kültürel alt yapısı hazır olmayan bir feodal toplumu nasıl bir endüstri toplumuna dönüŞtürdüĞünü, demokratik ve çaĞdaŞ bir yapının temellerini daha KurtuluŞ SavaŞı sırasında nasıl attıĞını, savaŞı kazandıktan sonra 20'inci Yüzyılın en büyük toplumsal ve siyasal dönüŞümünü nasıl baŞardıĞını o günün koŞulları içinde iyi deĞerlendirmek gerekir....
Emperyalizme karŞı verilmiŞ, dünyanın en haklı savaŞından sonra kurulanCumhuriyetimizin deĞerini, bizler her gün yeniden anlıyoruz.
Hepimizin ve bizden sonra gelenlerin en büyük görevi ise, bu deĞeri sonsuza dek korumak ve yaŞatmak olacaktır.